dniwlodawy2017

Language

Polish English German Russian
  • A-
  • A
  • A+

DAĆ ŚWIADECTWO PAMIĘCI

DAĆ ŚWIADECTWO PAMIĘCI

W dniu 8 maja 2014 roku o godzinie 10.00, Msza Święta odprawiona w kaplicy pałacu Zamoyskich w Adampolu pod przewodnictwem ks. Stanisława Dadasa, koncelebrowana przez ks. Henryka Kalitkę i ks. Jarosława Sutryka  rozpoczęła uroczyste obchody 70 rocznicy Bitwy pod Wyrykami. Następnie pod Pomnik Poległych nastąpił przemarsz Kampanii Honorowej Służby Więziennej, Orkiestry Wojskowej Garnizonu Lubelskiego oraz pocztów sztandarowych licznych instytucji i szkół.
Tutaj, w strugach deszczu, ale w niezwykle podniosłej atmosferze miały miejsce wystąpienia okolicznościowe.
Na początku głos zabrał Wiesław Holaczuk – Starosta Powiatu Włodawskiego, który przywitał uroczyście zebranych gości oraz wyraził słowa podziękowania głównym organizatorom uroczystości - kombatantom z kpt. Edmundem Brożkiem - Prezesem Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Koło we Włodawie - na czele oraz Zespołowi Szkół w Wyrykach – uczniom i nauczycielom, których wysiłek koordynowała dyrektor Marzena Trociuk. Logistycznie obchody wspierało Starostwo Powiatowe.

8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol8majaadampol

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


Starosta dziękował za przybycie ks. Stanisławowi Dadasowi, ks. Henrykowi Kalitce i ks. Jarosławowi Sutrykowi za przewodnictwo Eucharystii w intencji poległych w Bitwie pod Wyrykami. Za przybycie dziękował również płk. Zbigniewowi Wysokińskiemu i mjr Jackowi Sankowskiemu z Zakładu Karnego we Włodawie oraz Kompanii Honorowej Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w Lublinie, Orkiestrze Wojskowej Garnizonu Lubelskiego, przedstawicielom Urzędu ds. Kombatantów, przedstawicielom Marszałka Województwa i Wojewody Lubelskiego, przedstawicielom senatora Józefa Zająca, przedstawicielom samorządowym: Rady Powiatu Włodawskiego z przewodniczącym Tadeuszem Rudko na czele, przedstawicielom i radnym Urzędu Gminy Wyryki z Wójtem Andrzejem Ćwirtą, Wójtowi Woli Uhruskiej – Janowi Łukasikowi, Romualdowi Pryllowi - sekretarzowi Urzędu Gminy w Hańsku. Na końcu dziękował za przybycie najważniejszym: tym, którzy brali czynny udział w Bitwie pod Wyrykami i ich rodzinom, kombatantom, którzy walczyli o nasz wolny kraj oraz dzieciom i młodzieży z miejscowych szkół, które miały doskonałą okazję do zgłębiania wiedzy o historii swojej najbliższej okolicy.
W swoim wystąpieniu Starosta Włodawski - Wiesław Holaczuk podziękował za kultywowaną pamięć ofiar wojny i możliwość spotkania przy mogiłach tych, którzy walczyli o wolną i niepodległą Polskę. Z ust Starosty przy mogile poległych wybrzmiały hasła: Bóg, Honor, Ojczyzna – wypowiedziane w celu zachęcenia zebranych do pielęgnowania pamięci o ofiarach i tradycjach istniejących od początku państwa polskiego.
Następnie Starosta przedstawił krótką historię powstania na ziemiach włodawskich struktur polskiego państwa podziemnego - Służby Zwycięstwa Polski i Związku Walki Zbrojnej - później przemianowanych na Armię Krajową, gdzie w początkowym okresie okupacji niemieckiej od Włodawy poprzez Parczew, Ostrów Lubelski i Wisznice tworzono placówki i stawano w obronie polskiej ziemi. Zwrócił uwagę, że mieszkańcy powiatu włodawskiego - bohaterowie tamtych czasów nie zastanawiali się co mają robić, dla nich odpowiedź była prosta - bo tak zostali wychowani przez rodziców i polską szkołę, dlatego nie wahali się by walczyć nawet za cenę życia. Starosta Holaczuk, jako historyk z wykształcenia, mówił, że właśnie na ziemiach naszego powiatu, w latach 1943/1944 powstawały oddziały Armii Krajowej, w tym 7 pp. Legionów Inspektoratu Chełm Obwód Włodawa pod dowództwem mjr. Bolesława Flisiuka ps. „Jarema”, który w dniu 8 maja 1944 roku pod Wyrykami stoczył nierówną walkę z siłami wroga, a której rocznicę obchodzimy dzisiaj. Starosta uświadamiał zebranym, że ta zbiorowa mogiła, przy której dzisiaj świętujemy, jest dowodem tej walki, a my – zebrani wokół niej, dajemy świadectwo pamięci o tych, którzy walczyli i dali nam wolność.
Następnie głos zabrał kpt. Edmund Brożek - uczestnik Bitwy pod Wyrykami. Przypomniał przebieg największej w powiecie włodawskim bitwy stoczonej z Niemcami. Mówił, iż żołnierzami w czasie bitwy dowodził por. Stanisław Przebudzki ps. „Mars”, stojący na czele II Kompanii AK, który do pomocy wziął kilku żołnierzy z I Kompanii por. Ludwika Parysa ps. ”Ludwik”. Przewodnikiem w terenie był zastępca „Marsa”- wachmistrz Józef Dohojda ps. „Sępowicz”. Ogółem w bitwie wzięło udział 72 żołnierzy AK, z których dziewięciu zginęło a trzech zostało rannych.
Po tym wystąpieniu głos zabrała pani Wiesława Bylina – nauczycielka Zespołu Szkół w Wyrykach, która odczytała list mjr Stanisława Pasikowskiego ps.”Tygrys” uczestnika walki pod Wyrykami, będący jego świadectwem walki o wolność.
Następnie głos zabrał ppłk. Damian Matysiak z Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, który złożył podziękowanie za organizację obchodów i upamiętnianie ważnych, ale krwawych wydarzeń historycznych.
W imieniu Wojewody Lubelskiego Wojciecha Wilka, odczytano list okolicznościowy w którym złożono wyrazy uznania organizatorom wydarzenia, podkreślając szacunek i wdzięczność wobec pamięci o odwadze i poświęceniu żołnierzy walczących o wolność.
Później swoje świadectwo przedstawił Józef Kujawski – uczestnik walki, który szczegółowo opisał motywy i okoliczności Bitwy.
Następnie głos zabrali przedstawiciele Urzędu Marszałkowskiego w Lublinie i delegaci Biura Senatora Józefa Zająca dziękujący za zaproszenie i podkreślający znaczenie upowszechniania wiedzy o wydarzeniach tamtych czasów i upamiętniania wydarzeń, które winne być wzorem zarówno dla dzieci jak i dorosłych.
Po tym wystąpieniu głos zabrała Marzena Trociuk - dyrektor Zespołu Szkół w Wyrykach, która mówiła o edukacyjnej i wychowawczej roli szkoły w kształtowaniu postaw patriotycznych i świadomości historycznej o dziejach polskiego narodu i naszej małej ojczyzny w tym krzewieniu tradycji związanych z kultywowaniem pamięci o bohaterach poległych w Bitwie pod Wyrykami. Pani dyrektor mówiła o cieszącym się dużym zainteresowaniem konkursie szkolnym na temat Bitwy, ogłosiła przy tym wyniki tegorocznego konkursu w którym laureatami na etapie szkoły podstawowej zostali: Julianna Kuzioła, Martyna Sulmińska i Jakub Sakowicz, w kategorii gimnazjum: Paweł Kazimieruk, Magdalena Wilczyńska i Aleksandra Baran - nagrody wręczyli: Starosta Włodawski - Wiesław Holaczuk, kpt.Edmund Brożek i mjr Józef Kujawski. Następnie podziękowała kpt. Brożkowi i mjr Kujawskiemu – ostatnim żyjącym uczestnikom Bitwy pod Wyrykami za liczne spotkania z młodzieżą i nauczycielami w wyryckiej szkole, za szczególne zasługi w upamiętnianiu miejsc i faktów historycznych, wspieranie szkoły w działaniach podejmowanych na rzecz kształtowania postaw patriotycznych uczniów oraz inicjatywę wspólnego zorganizowania dzisiejszego jubileuszu – składając symboliczne bukiety kwiatów jako wyraz najwyższego uznania. Podziękowała także Starostwu Powiatowemu we Włodawie za pomoc i wsparcie w organizacji uroczystości. Następnie dzieci i młodzież przedstawiły montaż słowno – muzyczny o tematyce patriotycznej.
Głębokiego wyrazu nadał uroczysty Apel Poległych poprowadzony przez mjr Jacka Sankowskiego z Zakładu Karnego we Włodawie i trzykrotna Salwa Honorowa w wykonaniu Kompanii Honorowej Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w Lublinie. Mjr Sankowski przytoczył Apel: „Rodacy! Mieszkańcy Ziemi Włodawskiej! Żołnierze Armii Krajowej Inspektoratu Chełm Obwodu Włodawa! Zebraliśmy się wokół pomnika przypominającego ofiarę życia złożoną na ołtarzu ojczyzny w dniach walki o wolność i niepodległość Polski. Słowa na nim wykute mówią, że jest on wzniesiony ku pamięci żołnierzy Armii Krajowej, którzy 8 maja 1944 roku stanęli do walki z niemieckim okupantem. Jesteśmy tu, aby w tym uroczystym dniu przywołać imiona tych, którzy swym życiem i krwią świadczyli, że jeszcze Polska nie zginęła.
Wzywam Was!, pierwsi komendanci partyzanckiego oddziału Armii Krajowej inspektoratu Chełm obwodu Włodawa: Józefie Milarcie ps. „Sęp”, któryś zginął w dniu 22 lutego 1944 roku z rąk partyzantki sowieckiej, Zygmuncie Franasie ps. „Łoś” pierwszy komendancie placówki Nadbużanka, poruczniku Stanisławie Prylu pierwszy komendancie placówki ZWZ AK - rozstrzelani przez Niemców w Borku koło Chełma. STAŃCIE DO APELU!!!” Do Was wołam!: zastępco komendanta Bronisławie Armaciński ps. „Tajfun”, ppor rezerwy Zenonie Piątkowski ps.„Singiel”, ppor Konstanty Piotrkowski ps.”.Zagłoba” - którzyście polegli w obronie ziemi ojczystej. Was wzywam!: żołnierze Armii Krajowej 7 Pułku Piechoty Inspektoratu Chełm obwód Włodawa polegli 8 maja 1944 roku w Bitwie pod Wyrykami: Leonie Hulipie ps. Kula”, plut. Kazimierzu Kotowski ps. „Kocio”, sierż. Ludwiku Mojsa ps. „Sęk”, Witoldzie Pielachu ps. „Kmicic”, szer. Józefie Szyszko, Stanisławie Tadyniewiczu ps. „Twardowski”, Zbigniewie Wołoszuku ps.”Zbyszek”, Stefanie Wójciku ps. „Piorun”, Kazimierzu Bartnicki – STAŃCIE DO APELU! Do Ciebie wołam! por Stanisławie Parzebucki ps. „Mars”, któryś stoczył bitwę w tej okolicy dowodząc walkom z Niemcami, zamordowany przez NKWD w nieznanym miejscu. Do Was wołam!: bohaterowie walki podziemnej skrytobójczo pomordowani lub zamęczeni w katowniach Urzędu Bezpieczeństwa - STAŃCIE DO APELU! Do Was wołam!: mieszkańcy ziemi włodawskiej, gospodarze i robotnicy polscy, bezimienni bohaterowie wspierający niepodległościową partyzantkę AK, którzyście za pomoc poniesioną żołnierzom polski podziemnej życie swoje oddali a prochy wasze kryją pola ziemi ojczystej STAŃCIE DO APELU! Wzywam Was!: gospodarze ze wsi nadbużańskich Wyryki i Lubień, członkowie siatki konspiracyjnej wspierającej oddział partyzancki „Jaremy”, świętej pamięci oficerowie łączności obwodu włodawskiego: Jerzy Jaworski, Józefie Klauda, Wiktorze Lipka CHWAŁA BOHATEROM! Do Was się zwracam rodacy! Nie zapomnijcie bohaterów, którzy do końca pozostali wierni ojczyźnie. Niech ich postacie i bohaterskie czyny utrwalą się w historii i naszej świadomości. Niech będą dla nas przykładem umiłowania ojczyzny i idei wolności jednostki ludzkiej. Ofiara ich życia nie była nadaremna. Dziś w pełni możemy realizować ich testament ideowy zawierający się w haśle: Bóg, Honor, Ojczyzna. Będąc wolni pamiętajmy o braciach naszych, którzy złożyli życie swoje na ołtarzu ojczyzny w walce z Niemcami – CHWAŁA BOHATEROM!!!”
Następnie nastąpiło uroczyste złożenie wieńców pod pomnikiem poległych bohaterów, wśród wielu gości kwiaty złożyli członkowie Stowarzyszenia Aktywności Obywatelskiej „Koalicja Kulturalna” w Wyrykach.
Uroczystość zakończona została wraz z wymarszem Kompanii Honorowej i Pocztów Sztandarowych, podczas którego rozbrzmiewała melodia „Oto dziś dzień krwi i chwały”.

Justyna Torbicz

Multimedia - Filmy

 



 

"Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich:
Europa inwestująca w obszary wiejskie"
Strona internetowa współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Osi 4 Leader
na operację z zakresu małych projektów w ramach działania 413
"Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" pod nazwą "Człowiek - Kultura - Środowisko Promocja Wsi Wyryki"
Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013
Instytucja Zarządzająca Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi